مخاطرات بارداری در سن بالا
جمعه ۴ فروردين ۱۳۹۱
بسياري از خانمها به دلايل مختلف از قبيل ازدواج در سنين بالا، برخي مشكلات اقتصادي، ادامه تحصيل و ناباروري، در سنين بالاتر باردار ميشوند. به طور كلي حاملگي بعد از سن 35 سالگي را حاملگي پرخطر ميگويند، زيرا در اين سنين، خطرات و عوارض بارداري، ناهنجاريها، مرگ و مير مادر و جنين افزايش مييابد. احتمال ناباروري نيز در ميان زناني كه در سنين بالاتر هستند، بيشتر است. سن مناسب بارداري بر سلامتي مادر و جنين تأثير ميگذارد. بسياري از پزشكان سن مناسب را بين 20- 35 سالگي ميدانند. هر چند كه مشكلات بارداري در سنين بالاي 35 سال، با پيشرفتهاي علمي و پزشكي بسيار كمتر از قبل شده است، اما هنوز هم خطرات زيادي در اين رابطه مادر و جنين را تهديد ميكند.
مهمترين مشكلات
از مهمترين مشكلات مربوط به بارداري در سنين بالا ميتوان به موارد زير اشاره كرد:
ناهنجاريهاي كروموزمي فشار خون بالا ديابت افزايش احتمال سقط جنين احتمال بيماريهاي عفوني در مادر احتمال تولد زودهنگام نوزاد نياز به مراقبتهاي خاص پزشكي در دوران بارداري
ناهنجاريهاي كروموزومي
وقتي كه سن بارداري افزايش مييابد، احتمال آنكه نوزاد با يك نقص مادرزادي به دنيا بيايد، بيشتر است و اين احتمال در سنين بالاي چهل سالگي افزايش مييابد. يكي از مهمترين اين ناهنجاريها سندرم داون ميباشد. مادراني كه در سنين 35- 39 سالگي باردار ميشوند، احتمال بروز سندرم داون و ساير مشكلات كروموزمي و نارساييهاي ژنتيكي در نوزادشان دو در هزار است. اين رقم در مادران 40- 44 ساله به چهار در هزار و در سنين بالاي 45 سالگي به چهارده به هزار ميرسد. اگر در سنين بالاي چهل سالگي هستيد و قصد باردار شدن داريد، بايد كاملاً تحت مراقبتهاي خاص باشيد و حتماً آزمايشهاي ژنتيكي را انجام دهيد تا در صورت وجود هرگونه نارسايي ژنتيكي اقدام به سقط كنيد. اختلالات كروموزمي شايعترين علت سقط جنين محسوب ميشوند.
فشار خون بالا
از جمله اختلالات شايع دوران بارداري، بهخصوص بارداري در سنين بالا، ابتلا به فشار خون بارداري و علت آن اختلال در عملكرد سيستم بدن است. فشار خون بالا ميتواند در خونرساني به جفت اختلال ايجاد كند و در نتيجه اكسيژن كافي به جنين نرسد و در رشد جنين اختلال به وجود آيد. اين عوامل سبب زايمان زودرس و مرگ جنين در داخل رحم ميشود. افزايش فشار خون در دوران بارداري خطر ابتلا به بيماريهاي قلبي را افزايش ميدهد. اين دسته از مادران بيشتر در معرض بيماريهاي قلبي هستند؛ لذا بايد مرتباً فشار خونشان كنترل شود. فشار خون زنان باردار در هر سني نبايد از 14 بالاتر برود. افزايش فشار خون با علائمي مثل خستگي زياد، تنگي نفس، سردرد، قرمزي پوست، حالت تهوع و استفراغ، زودرنجي و تحريكپذيري، تورم دست و پا و برخي علائم ديگر بروز ميكند. پاره شدن عروق مغزي و حتي تشنج در اثر فشار خون بالا نيز ممكن است رخ دهد.
ديابت
انسولين نوعي ماده شيميايي است كه به بدن كمك ميكند قند يا گلوكز را هضم كند و اگر بدن قادر به توليد انسولين نباشد، فرد به ديابت دچار ميشود؛ يعني قند يا گلوكز در خون انباشته شده و به ارگانهاي داخلي بدن، چشمها، سيستم عصبي و رگهاي خوني آسيب ميرساند. ديابت بارداري در طول دوران بارداري ايجاد ميشود و معمولاً شكل متوسطي از ديابت است؛ اما اين افزايش نسبي و معمولي قند خون نيز ميتواند به جنين آسيب زيادي برساند. ديابت بارداري باعث سنگين شدن بيش از حد جنين و به تبع آن مشكلات مربوط به زايمان و نياز به زايمان سزارين مي شود. نوزاد نيز معمولاً پس از تولد مشكلاتي همچون هايپو گليسمي (قندخون پايين) و زردي يا يرقان خواهد داشت. بارداري در سنين بالاي 35 سالگي، خطر ديابت بارداري را دو برابر ميكند؛ يعني از هر 100 زن باردار بالاي 35 سال، 3-5 نفر به ديابت بارداري مبتلا ميشوند. رشد ميزان ديابت بارداري از سال 1991 -2001، در ميان خانمها، 61 درصد بوده است و اين آمار بسيار خطرناك است. ديابت بارداري را بايد از طريق رژيم غذايي و ورزش كنترل و هر روز قندخون را آزمايش كرد. كساني كه ديابت بارداري را تجربه ميكنند، 50- 60 درصد بيشتر از سايرين در سنين بالاتر دچار ديابت نوع 2 ميشوند. افراد چاق بيشتر در معرض ديابت بارداري قرار دارند.
خطر سقط جنين
احتمال سقط جنين در حاملگيهاي بالاي 35 سال، بسيار بيشتر است و ديابت، فشار خون بالا و قرار گرفتن جفت در پايين رحم، باعث افزايش اين احتمال ميشوند. از هر 10 زن باردار در سن 35 سالگي، 1 نفر دچار سقط جنين ميشود و از هر 5 زن در سن 40 سالگي، 1 مورد سقط جنين ميكند. همچنان كه سن افزايش مييابد، تخمدانها پيرتر ميشوند و تخمكها آمادگي كمتري براي باروري خواهند داشت؛ به همين دليل برخي مشكلات و اختلالات ايجاد ميشود. در سنين كمتر از 30 سالگي، بدن از نظر فيزيكي آمادگي بيشتري دارد. در مورد مشكلات مربوط به بارداري در سنين بالا شايد مطالب زيادي شنيده باشيد؛ اما يكي از نكات مهم ديگر اين است كه در سنين پايينتر معمولاً مادر فشار فيزيكي را راحتتر تحمل ميكند. يك زن 25 ساله از نظر شرايط جسمي و همچنين مراقبت از كودك بسيار آمادهتر از يك زن 35 يا 40 ساله است. او راحتتر ميتواند بيدار بماند و كمتر استراحت كند. مادرها بايد به اندازه كافي حوصله و توان و اشتياق داشته باشند تا با كودك 2-3 ساله خود بازي كنند. به دنيا آوردن فرزند، يعني قبول مسؤوليتهاي بسيار زياد و مادران جوانتر از نظر ذهني و عاطفي انعطافپذيري بيشتري براي مسؤوليتها و انجام تعهدات خود دارند.
آمادگيمادران براي بارداري در سنين بالا
به هر حال به علت برخي مسائل، مثل موقعيت مالي نامناسب، ازدواج در سن بالا و بسياري موارد ديگر، بارداري برخي خانمها به تعويق ميافتد. اما در اين گونه موارد چه بايد كرد: اولاً خانمها بايد دانش خود را در مورد خطرات بارداري در سنين بالا افزايش دهند. آنها بايد با خطراتي مثل اختلالات كروموزمي آشنا باشند و بدانند كه انجام برخي آزمايشها ضروري است. قبل از اقدام به بارداري بايد مشكلاتي از قبيل فشار خون، ديابت، مشكلات تيروئيدي و چاقي را برطرف و يا كنترل كرد و در صورت وجود وضعيتي خاص، آن را به طور كامل براي پزشك شرح داد. حتماً ويتامينهاي مربوط به قبل از تولد نوزاد، بهخصوص فوليك اسيد را مصرف كنيد. با آنكه بارداري در سنين بالا احتمال بروز بسياري خطرات را افزايش ميدهد، اما بيشتر خانمهايي كه در سنين بالا بچهدار ميشوند، كودكان سالمي هم به دنيا ميآورند. هر چه بيشتر آموزش ديده باشيد، ميتوانيد خود را از خطرات احتمالي دورتر كنيد. اما بارداري در سنين نسبتاً بالاتر چند مزيت هم دارد؛ مثلاً ثبات رواني مادر بيشتر و روال عادي زندگي، سالمتر و محكمتر از پيش است. مادران در اين سنين با تجربه بيشتر از كودك خود مراقبت كرده، احساس ترس و درماندگي كمتري در مورد به دنيا آوردن و بزرگ كردن او دارند و كنترل خود را نسبت به مادران بسيار جوان، بيشتر حفظ ميكنند. پدر و مادر وقتي كه از نظر مالي و اخلاقي به يك آسايش و رفاه نسبي ميرسند، با دلهره كمتر و خيالي آسودهتر به نگهداري و تربيت فرزند خود ميپردازند.
تعداد بازدید: 4,249 مرتبه